Ngày 8/5/1978, trước yêu cầu của nhiệm vụ quản lý, bảo vệ các đảo thuộc quần đảo Trường Sa, Bộ trưởng Bộ Quốc phòng đã ký Quyết định số 391/QĐ-QP thành lập Trung đoàn 146 (tiền thân của Lữ đoàn 146 ngày nay) trực thuộc Bộ Tư lệnh Hải quân.

Đó là dấu mốc lịch sử quan trọng, mở ra hành trình mới của một đơn vị mang trên mình sứ mệnh đặc biệt thiêng liêng: Xây dựng lực lượng phòng thủ chiến đấu bảo vệ đảo, nhanh chóng ổn định tổ chức, khắc phục mọi thiếu thốn ban đầu, từng bước xây dựng nền nếp chính quy, tổ chức huấn luyện, xây dựng các phương án chiến đấu bảo vệ đảo.

Những ngày đầu thành lập, điều kiện sinh hoạt, công tác vô cùng gian khổ. Cán bộ, chiến sĩ vừa xây dựng đơn vị, vừa làm nhiệm vụ, vừa phải tự mình vượt qua mọi khó khăn của môi trường biển đảo khắc nghiệt. Nhưng ngay từ thời điểm ấy, một chân lý được xác lập rõ ràng và xuyên suốt: Bảo vệ vững chắc chủ quyền các đảo là nhiệm vụ chính trị trung tâm, là mệnh lệnh từ trái tim của người chiến sĩ Hải quân.

Cuối năm 1978, Trung đoàn 146 đã cơ bản ổn định về tổ chức, công tác huấn luyện chiến đấu và sẵn sàng chiến đấu được cấp ủy, chỉ huy các cấp tập trung lãnh đạo, chỉ đạo, triển khai thực hiện có hiệu quả. Ngày 12/2/1979, Trung đoàn được nâng cấp thành Lữ đoàn 146.

Những ngày đầu thành lập, điều kiện sinh hoạt, công tác vô cùng gian khổ. Nhưng ngay từ thời điểm ấy, một chân lý được xác lập rõ ràng và xuyên suốt: Bảo vệ vững chắc chủ quyền các đảo là nhiệm vụ chính trị trung tâm, là mệnh lệnh từ trái tim của người chiến sĩ Hải quân. 

Chặng đường 48 năm qua, là hành trình được viết nên bằng mồ hôi, trí tuệ, bản lĩnh và cả những hy sinh thầm lặng của các thế hệ cán bộ, chiến sĩ Lữ đoàn. Biết bao cán bộ, chiến sĩ đã gắn bó với Trường Sa, có người đi qua tuổi trẻ giữa trùng khơi, có người mãi mãi nằm lại trong lòng biển cả. Nhưng những hy sinh ấy không mất đi, mà hóa thành sức mạnh tinh thần bất diệt, làm nên chiều sâu truyền thống, làm rạng danh phẩm chất “Bộ đội Cụ Hồ - Người chiến sĩ Hải quân”.

Cán bộ, chiến sĩ trên các đảo, điểm đảo không ngừng nâng cao chất lượng huấn luyện. Ảnh: CTV

Trước yêu cầu xây dựng đơn vị tiến thẳng lên hiện đại, các cơ quan, đơn vị trong toàn Lữ đoàn 146 đã chủ động đổi mới toàn diện công tác huấn luyện, diễn tập, nâng cao chất lượng tổng hợp, trình độ sẵn sàng chiến đấu và sức mạnh chiến đấu của các lực lượng.

Quân chủng Hải quân kiểm tra công tác hậu cần tại Vùng 4

Ngày 4 và 5/5, tại phường Bắc Cam Ranh, tỉnh Khánh Hòa, đoàn công tác của Quân chủng Hải quân do Chuẩn Đô đốc Nguyễn Đình Hùng, Phó Tư lệnh Hải quân làm trưở...

Lữ đoàn luôn quán triệt sâu sắc phương châm huấn luyện “cơ bản, thiết thực, vững chắc”, tổ chức huấn luyện đồng bộ, chuyên sâu, sát phương án, sát đối tượng tác chiến, sát chiến trường, sát tổ chức, biên chế và vũ khí trang bị. Điểm nổi bật trong công tác huấn luyện của Lữ đoàn 146 là gắn chặt lý thuyết với thực tiễn, lấy yêu cầu bảo vệ chủ quyền biển, đảo làm mục tiêu trung tâm.

Bộ đội Trường Sa được huấn luyện theo phương châm “giỏi vị trí mình, biết vị trí người”, không chỉ nắm chắc chức trách của bản thân mà còn có thể đảm nhiệm từ 2 đến 3 vị trí khác, sử dụng thành thạo các loại vũ khí, trang bị được biên chế trên đảo.

Giờ huấn luyện thể lực của cán bộ, chiến sĩ đảo Sinh Tồn Đông. Ảnh: Đức Thu

Trong điều kiện Biển Đông và quần đảo Trường Sa luôn tiềm ẩn nhiều diễn biến phức tạp, khó lường, Lữ đoàn 146 đặc biệt chú trọng duy trì chặt chẽ lực lượng, phương tiện trực sẵn sàng chiến đấu, nhất là vào các dịp cao điểm. Đơn vị kết hợp chặt chẽ giữa thực hiện nhiệm vụ huấn luyện, đối ngoại quốc phòng, quản lý, nắm chắc tình hình, phát hiện sớm những diễn biến mới, phức tạp trên biển.

Với tinh thần chủ động, nhạy bén, Lữ đoàn 146 không ngừng nâng cao khả năng nghiên cứu, đánh giá, nhận định tình hình; huấn luyện thành thục các phương án; phối hợp, hiệp đồng chặt chẽ với cơ quan cấp trên và các đảo, xây dựng thế trận liên hoàn, vững chắc, kịp thời xử lý các tình huống, giữ vững môi trường hòa bình, ổn định, không để bị động, bất ngờ. Nhờ vậy, hằng năm chất lượng huấn luyện và sẵn sàng chiến đấu của Lữ đoàn 146 không ngừng được nâng lên; kết quả huấn luyện hằng năm 100% đạt yêu cầu, trong đó trên 83% khá, giỏi; bắn đạn thật đạt 100% khá, giỏi, an toàn tuyệt đối.

Trải qua chặng đường xây dựng, chiến đấu và trưởng thành, Lữ đoàn 146 đã được Đảng, Nhà nước, Quân đội ghi nhận bằng nhiều phần thưởng cao quý. Lữ đoàn 146 đã được phong tặng danh hiệu Đơn vị Anh hùng Lực lượng vũ trang nhân dân lần thứ nhất ngày 25/1/1983, 3 Huân chương Chiến công, 2 Huân chương Quân công và nhiều hình thức khen thưởng khác. Đặc biệt, ngày 14/10/2025, Chủ tịch nước ký Quyết định số 1985 phong tặng danh hiệu đơn vị Anh hùng Lực lượng vũ trang nhân dân lần thứ hai cho Lữ đoàn 146 vì đã có thành tích đặc biệt xuất sắc đột xuất trong bảo vệ chủ quyền biển đảo, góp phần vào sự nghiệp xây dựng CNXH và bảo vệ Tổ quốc.

Cán bộ, chiến sĩ đảo Nam Yết tuần tra, canh gác bảo đảm an toàn đơn vị. Ảnh: Đức Thu

Từ truyền thống anh hùng, Lữ đoàn 146 đang tiếp tục viết nên những trang sử mới trên quần đảo Trường Sa bằng ý chí kiên cường, tinh thần trách nhiệm cao và khát vọng cống hiến không ngừng. Phát huy danh hiệu đơn vị Anh hùng Lực lượng vũ trang nhân dân, mỗi cán bộ, chiến sĩ Lữ đoàn 146 càng thêm vững vàng, đoàn kết, sáng tạo, quyết tâm bảo vệ vững chắc độc lập, chủ quyền và toàn vẹn lãnh thổ của Tổ quốc, xứng đáng với niềm tin yêu của Đảng, Nhà nước, Quân đội và nhân dân./.