HQ Online - Ở đất liền, chọn beat hay karaoke hợp giọng chỉ là “chuyện nhỏ”. Nhưng giữa Trường Sa, không wifi, không internet, để có một bản nhạc cho “bài tủ” của những “ca sĩ giấu mặt” lại là chuyện không hề nhỏ. Với các phóng viên, chiến sĩ lần đầu ra đảo, hành trình ấy càng gấp gáp: bài đã chọn, nhạc lại thiếu. Thế nhưng, những “nốt nhạc” vẫn tìm được từ Hà Nội ra Trường Sa - thấm đẫm ý chí, sự sáng tạo, noi gương các thế hệ cha anh của những người lính đảo hôm nay.
Câu chuyện bắt đầu từ một “bài toán” kỹ thuật: làm sao trích xuất các bản beat, karaoke từ hệ thống VietKTV trên Tàu 571 sang file mp3 để phục vụ chương trình giao lưu văn nghệ giữa đoàn công tác và cán bộ, chiến sĩ, nhân dân trên đảo. Nhiệm vụ được giao cho hai kỹ thuật viên của Đài Truyền hình Việt Nam, Mai Hải Nam (VTV4) và Đàm Trọng Tú (VTV3).
Trong điều kiện thiếu thiết bị, thiếu cả những giắc cắm cần thiết, nhưng bằng kinh nghiệm và sự linh hoạt, hai kỹ thuật viên vẫn “giải” trọn vẹn bài toán. Những bản nhạc vì thế được chuẩn bị kịp thời, sẵn sàng cho Nhà báo Bạch Dương (VTV3) và các chiến sĩ trẻ cất lên những “bài tủ” trong đêm giao lưu nơi đảo xa.
Các thành viên trong đoàn công tác hỗ trợ và hướng dẫn bộ đội trên các đảo kỹ thuật dẫn chương trình, chơi guitar, chỉnh âm thanh
Tuy nhiên, thực tế tiếp tục đặt ra những yêu cầu mới. Với một số “ca sĩ giấu mặt”, các bản beat quen thuộc từ đất liền là điều không thể thay thế, trong khi hệ thống trên tàu lại không có sẵn. Từ đó, một phương án linh hoạt hơn được triển khai. Theo gợi ý của Trung tá Đoàn Văn Trưởng, Trợ lý Tuyên huấn Vùng 4 Hải quân, hệ thống VSAT, vốn phục vụ truyền dữ liệu tác nghiệp cho phóng viên trong đoàn công tác được tận dụng để “kéo” những bản nhạc từ đất liền ra đảo. Theo đó, các bản nhạc được đồng nghiệp tại Hà Nội lựa chọn, gửi qua email hoặc Zalo về Ban Tuyên huấn Vùng 4, sau đó chuyển tiếp ra các đảo.
Từ những đường truyền giữa biển khơi, các “nốt nhạc” tiếp tục hành trình của mình - được lưu trữ, sao chép an toàn, kịp thời phục vụ tổng duyệt và biểu diễn trong đêm giao lưu. Không chỉ là câu chuyện kỹ thuật, đó còn là nhịp cầu kết nối, mang theo hơi thở của Thủ đô hướng về Trường Sa.
Trưởng thành từ thực tiễn công tác tuyên huấn ở nhiều cấp, trên từng cương vị, tôi luôn chú trọng nghiên cứu, quán triệt các quy định nhằm bảo đảm chế độ, tiêu chuẩn đời sống văn hóa, tinh thần cho bộ đội. Ngày 10/11/2020, Bộ Quốc phòng ban hành Thông tư số 138/2020/TT-BQP, thay thế Thông tư số 104/2014/TT-BQP, quy định và hướng dẫn về chế độ, tiêu chuẩn đời sống văn hóa, tinh thần trong Quân đội nhân dân Việt Nam.
Hiện nay, trước yêu cầu xây dựng Quân đội “cách mạng, chính quy, tinh nhuệ, hiện đại”, các cơ quan chức năng đang nghiên cứu, sửa đổi Thông tư 138 theo hướng phù hợp hơn với thực tiễn, đáp ứng tốt nhu cầu văn hóa, tinh thần của bộ đội trong bối cảnh chuyển đổi số và phong trào “Bình dân học vụ số” phát triển mạnh mẽ.
Qua quan sát hệ thống thiết chế văn hóa trên các đảo, chúng tôi ghi nhận cơ bản được trang bị khá đồng bộ, đáp ứng nhu cầu nghe nhạc, nghe đài, xem truyền hình, góp phần nâng cao đời sống tinh thần cho bộ đội. Tuy nhiên, việc vận hành một hệ thống âm thanh phục vụ chương trình văn nghệ, nhất là ngoài trời, lại đặt ra yêu cầu hoàn toàn khác. Không gian mở thiếu bề mặt phản xạ âm như tường, trần; đồng thời chịu tác động của gió, độ ẩm và tạp âm môi trường. Vì vậy, việc bố trí, điều chỉnh hệ thống loa phải được tính toán kỹ lưỡng nhằm bảo đảm âm thanh phủ đều, rõ, hạn chế hú rít và hiện tượng loãng âm trong không gian rộng.
Chính vì vậy, trong các chương trình văn nghệ quần chúng, việc lắp đặt và bố trí hợp lý hệ thống âm thanh hiện có đóng vai trò quyết định đến chất lượng biểu diễn. Điều này đòi hỏi người vận hành không chỉ nắm vững nguyên lý thiết bị mà còn có kiến thức cơ bản về xử lý âm thanh: cân chỉnh dải tần low (bass), mid (middle), high (treble), thiết lập hiệu ứng echo/reverb phù hợp, đồng thời kiểm soát gain, EQ và kỹ thuật chống hú (feedback). Sự phối hợp chuẩn xác giữa các yếu tố này sẽ bảo đảm âm thanh rõ ràng, cân bằng và phù hợp với không gian biểu diễn.
Để đáp ứng yêu cầu đó, nhằm bảo đảm chất lượng chương trình, các thành viên đoàn công tác đã trực tiếp “cầm tay chỉ việc”, hướng dẫn bộ đội cách điều chỉnh âm thanh, bố trí sân khấu, sắp xếp bàn ghế ngoài trời hợp lý. Nhờ đó, vừa bảo đảm bộ đội theo dõi trọn vẹn các tiết mục, vừa tạo điều kiện thuận lợi để phóng viên tác nghiệp, ghi lại những hình ảnh, khuôn hình đẹp nhất.
Giao lưu văn nghệ trên đảo Trường Sa. Ảnh: Văn Đại
Trao đổi với chúng tôi, MC Thái Bảo (đảo Sinh Tồn) cho biết, nhờ sự hướng dẫn tận tình của cấp trên, cán bộ, chiến sĩ đã nâng cao tính cẩn trọng, tỉ mỉ trong công tác chuẩn bị các chương trình giao lưu văn nghệ. Từ kỹ năng chỉnh âm thanh, thay pin micro đến dàn dựng, điều hành sân khấu, hậu kỳ… đều được học hỏi, tiếp thu bài bản. “Với trang thiết bị hiện có, nếu chủ động tìm tòi, học tập, chúng tôi hoàn toàn có thể tổ chức những chương trình văn nghệ chất lượng, giàu cảm xúc”, MC Thái Bảo chia sẻ.
Thấm nhuần quan điểm “Người trước, súng sau” của Chủ tịch Hồ Chí Minh, để xây dựng Quân đội “cách mạng, chính quy, tinh nhuệ, hiện đại”, trước hết phải xây dựng những con người hiện đại, biết làm chủ và phát huy hiệu quả mọi phương tiện, trang bị có trong biên chế. Bởi lẽ, dù hiện đại đến đâu, vũ khí, trang bị kỹ thuật cũng chỉ thực sự có ý nghĩa khi được đặt trong tay những con người hiểu rõ, biết yêu và làm chủ nó.
Chuyến đi Trường Sa cuối năm của chúng tôi vì thế trở nên đặc biệt: không có văn công, chỉ có những nhà báo. Nhưng chính họ - những người cầm bút lại mang đến những giai điệu ấm áp giữa trùng khơi. Không chỉ viết nên những dòng chữ sắc sảo, họ còn cất lên lời ca, tiếng hát để động viên nhau vượt qua những cơn say sóng, để rồi khi trở về đất liền, mỗi người đều mang theo trong tim một ký ức lặng sâu, lưu luyến không thể nào quên.
Bài, ảnh: Trung Quân
(Còn nữa)
Bài viết, video, hình ảnh đóng góp cho chuyên mục vui lòng gửi về
bhqdt@baohaiquanvietnam.vn
