Trước kia, với nhiều học sinh, biển đảo khá xa xôi, hiện hữu qua sách báo hoặc phim ảnh. Giờ đây, bằng công nghệ số, các em có thể “đặt chân” tới Trường Sa ngay trên màn hình điện thoại hay máy tính. Những dự án số về biển đảo đang mở ra hành trình đặc biệt: nơi mỗi lượt tương tác trở thành một “dấu chân số”, mỗi dòng nhật ký là một nhịp đập của tình yêu Tổ quốc trong kỷ nguyên mới.
Không còn giới hạn không gian
Từ hoạt động thường niên giàu cảm xúc hướng về biển đảo Tổ quốc, phong trào học sinh viết thư gửi bộ đội nơi đảo xa được Hội Biển đảo Việt Nam phát triển thành Chương trình "1.000 cánh thư vượt sóng". Và từ công việc hằng ngày, cô Đinh Thị Ngọc, Giáo viên Trường Tiểu học Quang Trung (tỉnh Ninh Bình), Hội viên Hội Biển đảo Việt Nam đã mang tinh thần sáng tạo của giáo dục hòa vào công cuộc chuyển đổi số để mỗi cánh thư trở thành dữ liệu sống, lan tỏa lâu dài.
Giáo viên và học sinh Trường Tiểu học Văn Tiến Dũng (Hà Nội) tham gia Chương trình “1.000 cánh thư vượt sóng”
Khác với viết thư truyền thống phụ thuộc vào thời gian và không gian, "1.000 cánh thư vượt sóng" mở ra phương thức mới: thư tay được số hóa, thiệp được thiết kế trực tuyến, những lời chúc được ghi lại bằng clip ngắn… tất cả hội tụ trên nền tảng chung.
Việc số hóa không làm mất đi giá trị cảm xúc của những lá thư mà giúp tình cảm nhân lên và lan tỏa rộng hơn. Cô Hoàng Thị Nhung, Giáo viên Trường Tiểu học Phương Liên (Hà Nội) hướng dẫn học sinh mình gửi đi bức thư số của mình chia sẻ: Chương trình này mang ý nghĩa giáo dục sâu sắc. Qua tham gia viết thư, làm thiệp, quay clip gửi bộ đội, các em được bồi đắp tình yêu Tổ quốc, ý thức về chủ quyền biển đảo và sự trân trọng những hy sinh thầm lặng của người lính biển. Đó là bài học sinh động, gần gũi, được truyền tải bằng công nghệ nhưng thấm đẫm giá trị nhân văn.
Với Hội Biển đảo Việt Nam, “1.000 cánh thư vượt sóng” là cách làm sáng tạo trong công tác vận động xã hội hướng về biển đảo, phù hợp với xu thế chuyển đổi số quốc gia. Chương trình khẳng định vai trò của công nghệ khi được đặt đúng chỗ: phục vụ con người, kết nối cộng đồng, nuôi dưỡng những điều tốt đẹp. Từ đất liền đến biển khơi, từ trang vở học trò đến màn hình số, những cánh thư vẫn mang chung sứ mệnh là gửi gắm niềm tin, tiếp thêm sức mạnh tinh thần cho những người đang canh giữ chủ quyền Tổ quốc.
Học sinh của nhiều trường học trong cả nước đã tích cực viết thư, sáng tạo những sản phẩm gửi tới bộ đội Hải quân thông qua Chương trình "1.000 cánh thư vượt sóng"
Càng đồng hành cùng những hoạt động hướng về biển đảo, cô giáo trẻ Đinh Thị Ngọc lại càng say mê hơn. Cô kể, một cuộc điện thoại của đồng nghiệp từ Tây Nguyên đã khiến cô suy nghĩ nhiều hơn: “Ngọc ơi, các con ở đây chưa bao giờ được nhìn thấy biển. Biển xa quá… Em có thể giúp các con mang biển về bản làng không?”
Hành trình mang biển về với bản làng bắt đầu từ đó, ban đầu bằng những buổi giao lưu trực tuyến giữa học sinh vùng cao với chiến sĩ hải quân, nhưng chỉ nghe và xem thôi là chưa đủ. “Biển đảo không nên chỉ là kiến thức để ghi nhớ. Các em cần được kết nối bằng cảm xúc. Tôi quyết định sử dụng công nghệ làm “cầu nối” để học sinh có thể trực tiếp trải nghiệm và tương tác với biển đảo. Dự án “Chạm vào Trường Sa-Chạm vào biển đảo Việt Nam” đã ra đời như thế”-cô Ngọc cho biết.
Những dấu chân số
Trên nền tảng của “Chạm vào Trường Sa - Chạm vào biển đảo Việt Nam”, học sinh không chỉ xem hình ảnh, video, mà còn được khám phá bản đồ, thông tin địa lý các đảo ở Trường Sa, tìm hiểu đời sống của chiến sĩ hải quân, ghi lại cảm xúc của mình trong “nhật ký hành trình số”… Mỗi lượt tương tác đều được ghi nhận như một “dấu chân số”. Mục tiêu của dự án là có 1 triệu “dấu chân” hướng về Trường Sa.
Điểm khác biệt của dự án nằm ở việc chuyển từ tuyên truyền một chiều sang trải nghiệm tương tác bằng công nghệ số. Trước đây việc giáo dục chủ quyền biển đảo thường dựa vào sách báo hay các buổi nói chuyện, thì nay học sinh có thể trực tiếp khám phá, sáng tạo và chia sẻ nội dung của mình. “Những gì chúng ta nghe và thấy có thể quên, nhưng những gì chúng ta tự làm thì sẽ thấu hiểu và nhớ sâu sắc”, cô Ngọc nói.
Giao diện của “Chạm vào Trường Sa - Chạm vào biển đảo Việt Nam”
Vì vậy, dự án khuyến khích học sinh sáng tạo như: thiết kế phim hoạt hình hoặc mini game về biển đảo; thực hiện podcast hoặc e-magazine về Trường Sa; xây dựng mô hình STEM gắn với biển đảo; sáng tác âm nhạc, vẽ tranh, thực hiện flashmob hướng về Biển Đông… Qua đó, các em không chỉ tiếp nhận kiến thức mà còn trở thành những “đại sứ” lan tỏa tình yêu biển đảo trên không gian mạng.
Chia sẻ về cảm xúc của mình, học sinh Triệu Thị Quỳnh Châu, Lớp 11B4, Trường THPT Trần Can-Na Son, tỉnh Điện Biên nói: “Mỗi ngày chọn một hòn đảo, để lại “dấu chân” và viết vài dòng cảm xúc, em thấy như mình đang thật sự được đặt chân đến Trường Sa”. Còn Nguyễn Trọng Lê Khôi, học sinh lớp 4, Trường Tiểu học Hưng Dũng 1 (tỉnh Nghệ An) hào hứng: “Em được tự mình khám phá biển đảo và rất vui khi trò chuyện cùng các chú bộ đội Hải quân và kết nối với các bạn trên cả nước”.
Các học sinh hào hứng khi tham gia dự án “Chạm vào Trường Sa - Chạm vào biển đảo Việt Nam”
Sau khi tham gia dự án, nhiều học sinh bày tỏ mong muốn đóng góp bằng những hành động thiết thực như: chia sẻ những kiến thức, hình ảnh, câu chuyện về Trường Sa; viết thư gửi bộ đội; quyên góp sách vở và nhu yếu phẩm cho các đảo...
Có lẽ mục tiêu 1 triệu “dấu chân số” hướng về Trường Sa không đơn thuần là một con số. Ý nghĩa hơn khi hàng triệu học sinh từ vùng cao đến đồng bằng, thành thị cùng hướng về biển đảo qua một nền tảng số, một “cột mốc chủ quyền số” cũng được hình thành trong trái tim các em. Và khi nhìn lên bản đồ Tổ quốc, những học sinh ấy sẽ thấy “dấu chân” của chính mình đang in trên hành trình gìn giữ biển đảo quê hương.
Bài, ảnh: Phúc Vinh
Đến ngày 22/7, Chương trình "1.000 cánh thư vượt sóng” đã có hơn 1.800 bức thư số và Dự án “Chạm vào Trường Sa - Chạm vào biển đảo Việt Nam” ghi nhận gần 55.900 “dấu chân” số tham gia.
Bài viết, video, hình ảnh đóng góp cho chuyên mục vui lòng gửi về
bhqdt@baohaiquanvietnam.vn
