HQ Online - Từ nền móng sự ra đời của Cục Phòng thủ bờ bể, Hải quân nhân dân Việt Nam bước vào hành trình xây dựng, chiến đấu và trưởng thành trong khói lửa chiến tranh cũng như trong những năm tháng bảo vệ chủ quyền biển đảo thời bình. Mỗi giai đoạn lịch sử đều ghi dấu những bước phát triển vững mạnh, hun đúc nên bản lĩnh và truyền thống anh hùng của Quân chủng.
Chiến công của tinh thần mưu trí, dũng cảm, "dám đánh, quyết đánh và biết đánh thắng" kẻ thù xâm lược
Bước sang những năm đầu thập niên 60 của thế kỷ XX, tình hình trên biển diễn biến ngày càng phức tạp trước âm mưu leo thang chiến tranh của đế quốc Mỹ. Hải quân nhân dân Việt Nam từ một lực lượng vừa mới thành lập và đang trong quá trình xây dựng đã nhanh chóng chuyển sang trạng thái thời chiến, sẵn sàng chiến đấu bảo vệ miền Bắc xã hội chủ nghĩa.
Ngày 2 và 5/8/1964, các đơn vị Hải quân phối hợp với lực lượng phòng không ba thứ quân và quân dân miền Bắc đã anh dũng đánh trả quyết liệt các hành động leo thang, xâm phạm vùng biển nước ta của đế quốc Mỹ. Bộ đội Hải quân đã đánh đuổi tàu khu trục Mađốc, bắn rơi máy bay, bắt sống giặc lái, cùng quân dân cả nước đánh bại hai cuộc chiến tranh phá hoại và phong toả miền Bắc (bằng thủy lôi và bom từ trường) của địch.
Với tinh thần cảnh giác và quyết tâm đánh thắng, trong trận đầu ra quân chống chiến tranh phá hoại miền Bắc bằng không quân và hải quân quy mô lớn của đế quốc Mỹ, bộ đội Hải quân đã giáng cho kẻ thù những đòn nặng nề. Ảnh: TTXVN
Chiến công ấy trở thành mốc son đặc biệt trong lịch sử Quân chủng, mở đầu cho truyền thống “đã ra quân là đánh thắng”, khẳng định ý chí, bản lĩnh và khả năng hiệp đồng chiến đấu của lực lượng Hải quân còn non trẻ nhưng đầy bản lĩnh, quyết tâm.
Từ thực tiễn chiến đấu, nghệ thuật tác chiến trên biển từng bước được hoàn thiện; thế trận phòng thủ trên hướng biển được củng cố; niềm tin của Đảng, Nhà nước và Nhân dân đối với Hải quân ngày càng được nâng cao.
Trong cuộc kháng chiến chống Mỹ cứu nước, một trong những chiến công tiêu biểu, giàu tính biểu tượng của Hải quân nhân dân Việt Nam là việc mở đường và bảo vệ tuyến vận tải chiến lược trên biển – Đường Hồ Chí Minh trên biển.
Những con tàu “Không số” vượt qua các vòng bao vây phong tỏa, đương đầu với sóng gió và sự truy lùng gắt gao của địch để vận chuyển vũ khí, trang bị, cán bộ chi viện cho chiến trường miền Nam. Mỗi chuyến đi là một cuộc chiến thực sự, đòi hỏi sự mưu trí, dũng cảm và tinh thần kỷ luật cao của cán bộ, chiến sĩ Đoàn tàu "Không số" cũng như quân và dân ta ở các bến bãi dọc ven biển.
Tuyến vận tải đặc biệt ấy đã góp phần quan trọng vào việc bảo đảm nguồn lực cho tiền tuyến lớn, tạo nên một huyền thoại trên biển, thể hiện tầm nhìn chiến lược của Đảng và ý chí quyết tâm sắt đá của dân tộc trong sự nghiệp giải phóng miền Nam, thống nhất đất nước.
Hải quân nhân dân Việt Nam còn tổ chức, huấn luyện, sử dụng lực lượng đặc công nước - những "Yết Kiêu thời đại", trực tiếp tham gia đánh địch trên chiến trường sông biển Cửa Việt-Đông Hà (Quảng Trị) bằng những cách đánh độc đáo, sáng tạo, táo bạo, hiệu suất chiến đấu rất cao, khiến cho quân thù phải khiếp sợ.
Trong cuộc Tổng tiến công và nổi dậy mùa Xuân năm 1975, bộ đội Hải quân đã tham gia tiến công, vây ép địch ở hướng ven biển, trên biển; vận chuyển người, vũ khí trang bị tham gia chiến dịch Hồ Chí Minh giải phóng Sài Gòn; nắm chắc thời cơ, thần tốc, táo bạo, bất ngờ tiến công giải phóng quần đảo Trường Sa, các đảo Tây Nam, góp phần giải phóng hoàn toàn miền Nam, thống nhất đất nước.
Bảo vệ chủ quyền và làm nhiệm vụ quốc tế, viết tiếp truyền thống anh hùng vẻ vang
Mùa Xuân năm 1975, trong khí thế tiến công và nổi dậy của toàn dân tộc, Hải quân nhân dân Việt Nam đã hiệp đồng với các lực lượng, tiến công giải phóng các đảo thuộc quần đảo Trường Sa. Đây là nhiệm vụ có ý nghĩa chiến lược, khẳng định và bảo vệ chủ quyền thiêng liêng của Tổ quốc trên biển.
Việc giải phóng các đảo không chỉ góp phần hoàn chỉnh thắng lợi của cuộc kháng chiến chống Mỹ cứu nước, mà còn đặt nền tảng quan trọng cho công tác quản lý, bảo vệ chủ quyền biển đảo trong giai đoạn sau này. Từ đó đến nay, các thế hệ cán bộ, chiến sĩ Hải quân luôn kiên cường bám trụ nơi đầu sóng ngọn gió, giữ vững từng tấc đảo, từng vùng biển của Tổ quốc.
Tàu HQ-501 thuộc Hạm đội 171 tiến vào khu vực đổ bộ giải phóng đảo Kô Kông (Campuchia) sáng 6/1/1979. Ảnh: Tư liệu
Sau khi đất nước thống nhất, Hải quân nhân dân Việt Nam không chỉ thực hiện nhiệm vụ bảo vệ chủ quyền biển đảo mà còn tham gia làm nhiệm vụ quốc tế tại Campuchia.
Hải quân Việt Nam đã cùng các quân binh chủng tiến hành các cuộc chiến đấu trên hướng chiến lược quan trọng của chiến dịch, cùng các lực lượng góp phần giải phóng thủ đô Phnôm Pênh, thành phố Kô Kông, các vùng biển Campuchia, cứu nhân dân Campuchia thoát khỏi nạn diệt chủng của bọn Pôn Pốt-Iêng Xari, ổn định cuộc sống và xây dựng đất nước.
Sau đó, một lực lượng cán bộ, chiến sĩ Hải quân Việt Nam đã ở lại để bảo vệ công cuộc hồi sinh của nhân dân Campuchia trong 10 năm đầu giải phóng. Đồng thời, Hải quân Việt Nam còn giúp bạn Lào tổ chức xây dựng lực lượng, đào tạo, huấn luyện hàng trăm cán bộ, chiến sĩ và thợ kỹ thuật, giúp bạn đóng mới một số tàu vận tải… góp phần tăng cường mối quan hệ đoàn kết chiến đấu đặc biệt giữa quân đội và nhân dân hai nước Việt - Lào.
Trải qua các thời kỳ lịch sử giải phóng dân tộc, xây dựng và bảo vệ Tổ quốc, Hải quân Việt Nam liên tục được rèn luyện, từng bước trưởng thành toàn diện về tổ chức lực lượng, nghệ thuật tác chiến, trình độ huấn luyện và bản lĩnh chính trị, ý chí quyết tâm chiến đấu. Những chiến công tiêu biểu đã góp phần xây đắp và tô thắm thêm những trang sử vẻ vang của Quân chủng Hải quân anh hùng.
Với những thành tích đặc biệt xuất sắc trong chiến đấu và xây dựng lực lượng thời kỳ kháng chiến chống Mỹ cứu nước, Hải quân nhân dân Việt Nam đã được Đảng, Nhà nước phong tặng danh hiệu Anh hùng Lực lượng vũ trang nhân dân lần thứ nhất vào ngày 13/12/1989.
Bước vào giai đoạn xây dựng và bảo vệ Tổ quốc, tiếp tục phát huy truyền thống anh hùng, Hải quân nhân dân Việt Nam không ngừng lớn mạnh, giữ vững vai trò lực lượng nòng cốt trong bảo vệ chủ quyền, quyền chủ quyền và quyền tài phán quốc gia trên biển. Những đóng góp to lớn trong giai đoạn mới đã được ghi nhận bằng việc Quân chủng Hải quân được Đảng, Nhà nước phong tặng danh hiệu Anh hùng Lực lượng vũ trang nhân dân lần thứ hai trong thời kỳ đổi mới ngày 18/12/2014.
Chủ tịch nước Trường Tấn Sang trao danh hiệu Anh hùng lực lượng vũ trang nhân dân lần thứ 2 năm 2015 tặng Quân chủng Hải quân. Ảnh: PV
Hai lần được phong tặng danh hiệu cao quý ấy đã khẳng định bản lĩnh chính trị vững vàng, sự trưởng thành toàn diện của một lực lượng được tôi luyện qua chiến tranh và thử thách trong sự nghiệp bảo vệ chủ quyền biển đảo của Tổ quốc đầy khó khăn, gian khổ, hy sinh. Từ truyền thống đó, Hải quân nhân dân Việt Nam tiếp tục vững vàng tiến bước, hướng tới mục tiêu xây dựng Quân chủng "cách mạng, chính quy, tinh nhuệ, hiện đại", đáp ứng yêu cầu nhiệm vụ làm nòng cốt bảo vệ vững chắc chủ quyền biển đảo của Tổ quốc trong tình hình mới.
Thùy Liên
(Còn nữa)
Bài viết, video, hình ảnh đóng góp cho chuyên mục vui lòng gửi về
bhqdt@baohaiquanvietnam.vn
