HQ Online - Từ lúc 6-7 tuổi đã được tuyển chọn và rèn luyện trong môi trường đặc biệt, các em đã trở thành những vận động viên (VĐV) bơi, lặn hàng đầu. Và khi ánh hào quang của những tấm huy chương khép lại, một hành trình khác lại bắt đầu, tìm hướng đi cho tương lai.
Các vận động viên đang luyện tập môn bơi bướm. Ảnh: CTV
Đối với mỗi VĐV thể thao, thành tích luôn được đánh đổi bằng những ngày tháng khổ luyện, thậm chí khắc nghiệt. Quanh năm, lịch sinh hoạt của VĐV Trung tâm Thể dục thể thao Quốc phòng 5 (TDTTQP5) gần như không thay đổi: 5 giờ sáng bắt đầu buổi tập, 7 giờ đến trường học văn hóa, buổi chiều tập luyện từ 17-20 giờ. Mùa hè, các em tập luyện cả ngày, chỉ nghỉ buổi tối.
Để theo đuổi thể thao thành tích cao, các em chấp nhận rời xa gia đình từ khi còn nhỏ. Mỗi năm chỉ được về nhà vào dịp lễ, tết; nhiều em ở xa, hoàn cảnh khó khăn chỉ được khoảng 10 ngày đoàn tụ cùng gia đình. Vì vậy, Trung tâm trở thành ngôi nhà thứ hai, huấn luyện viên như cha mẹ, còn đồng đội là anh, chị, em thân thiết.
Chúng ta thường chỉ thấy vinh quang khi VĐV đứng trên bục cao nhất của giải đấu, nhưng ít ai biết những gì họ phải trải qua phía sau đó. Để lập được kỷ lục quốc gia, Thiếu tá quân nhân chuyên nghiệp (QNCN) Trần Hưng Nguyên đã phải bơi hơn 10km mỗi ngày, có khi tập đi tập lại một động tác đến hàng trăm lần chỉ để rút ngắn một phần nghìn giây thành tích. Việc ngâm mình dưới nước nhiều giờ khiến anh và đồng đội thường xuyên đối mặt với các bệnh về tai, mũi, xoang, viêm da; cường độ vận động lớn trong thời gian dài cũng tạo áp lực lên vai, lưng và khớp.
Trong khi đó, thử thách đối với VĐV môn lặn Trương Minh Quân còn lớn hơn khi thường xuyên phải mang đôi chân vịt và bình khí nặng khoảng 5kg lúc luyện tập. Mỗi cú đạp nước phải vừa đủ mạnh vừa bảo đảm chính xác về kỹ thuật. Chỉ một động tác sai cũng có thể dẫn đến bong gân, giãn hoặc đứt dây chằng. “Không may gặp chấn thương, VĐV có thể phải nghỉ tập từ ba tuần đến vài tháng để điều trị và phục hồi, khiến quá trình rèn luyện bị gián đoạn”-Huấn luyện viên (HLV) Trương Hải Phong, Đội trưởng Đội lặn cho biết.
VĐV Trần Hưng Nguyên đoạt 2 Huy chương Vàng tại SEA Games 33. Ảnh: CTV
Không chỉ vậy, VĐV còn chấp nhận nhiều thiệt thòi trong học văn hóa. Lịch tập kéo dài từ sáng sớm và cả tối muộn khiến việc theo học chương trình phổ thông gặp nhiều khó khăn. Vì thế, từ lớp 8, hầu hết VĐV đều chuyển sang hệ giáo dục thường xuyên để vừa học văn hóa vừa bảo đảm thời gian tập luyện, thi đấu. Điều này đồng nghĩa cơ hội lựa chọn nghề nghiệp sau này sẽ ít hơn so với bạn bè cùng trang lứa.
Thượng tá Lê Minh Đức, Giám đốc Trung tâm cho biết: Tuyển chọn được một VĐV có tố chất đã khó, giữ chân được họ còn khó hơn. Sự nghiệp thể thao đỉnh cao chỉ kéo dài trong một khoảng thời gian nhất định, trong khi đầu ra nghề nghiệp sau giải nghệ vẫn là điều khiến nhiều VĐV và gia đình băn khoăn...
Hiện nay, khép lại sự nghiệp thi đấu, các VĐV của Trung tâm có ba hướng phát triển. Thứ nhất, tiếp tục gắn bó với Trung tâm bằng việc chuyển chế độ QNCN, học tập chuyên môn để trở thành HLV. Thứ hai, theo học tại các trường chuyên ngành để trở thành giảng viên, giáo viên thể chất hoặc cán bộ trong lĩnh vực thể dục thể thao. Thứ ba, phát huy kinh nghiệm thi đấu đỉnh cao làm HLV tại các trường học, câu lạc bộ và trung tâm thể dục thể thao ở địa phương.
Để mở rộng cơ hội cho các VĐV sau khi rời sàn đấu, Trung tâm chủ động triển khai nhiều giải pháp hỗ trợ. Với những VĐV có nguyện vọng tiếp tục công tác trong Quân chủng, Trung tâm báo cáo, đề xuất cơ chế tuyển dụng, biên chế về các đơn vị phục vụ phát triển thể thao phong trào. Đối với những VĐV lựa chọn làm việc ngoài xã hội, Trung tâm kết nối với các địa phương, trường học, câu lạc bộ và trung tâm thể dục thể thao để giới thiệu, tạo cơ hội việc làm phù hợp với chuyên môn.
VĐV thi đấu môn lặn. Ảnh: CTV
Tín hiệu đáng mừng là đã có trên 90% VĐV sau khi giải nghệ tìm được công việc ổn định đúng với chuyên môn đã gắn bó nhiều năm. Có người trở thành HLV, có người đứng trên bục giảng, cũng có người tiếp tục truyền cảm hứng thể thao tại các câu lạc bộ và trung tâm đào tạo.
Sự nghiệp thi đấu thành tích cao có thể kéo dài hơn mười năm nhưng những kiến thức, kỹ năng và bản lĩnh được tôi luyện trong suốt quãng thời gian ấy sẽ theo họ suốt cuộc đời. Đó cũng là cách những giá trị từ các tấm huy chương tiếp tục được phát huy, không chỉ bằng thành tích trên đường đua mà còn bằng những con người bền bỉ cống hiến cho thể thao dù ở những cương vị khác nhau.
Xuân Hương
Năm 2025, Trung tâm TDTTQP 5 tham gia thi đấu 12 giải bơi, lặn trong nước; 5 giải bơi lặn quốc tế, đạt 331 huy chương, trong đó có 101 Huy chương Vàng. 6 tháng đầu năm nay, Trung tâm đạt 90 huy chương ở 6 giải trong nước và quốc tế (trong đó có 14 Huy chương Vàng).
Bài viết, video, hình ảnh đóng góp cho chuyên mục vui lòng gửi về
bhqdt@baohaiquanvietnam.vn
