HQVN - Chuyển đổi số (CĐS) đã đi vào chiều sâu trong từng lĩnh vực hoạt động của Quân chủng Hải quân. Những đổi mới trong cải cách hành chính (CCHC), huấn luyện, giáo dục và đào tạo (GDĐT) đang mang lại hiệu quả thiết thực, góp phần nâng cao chất lượng quản lý, chỉ huy, điều hành. Trên nền tảng dữ liệu số và tư duy đổi mới, Hải quân nhân dân Việt Nam tiếp tục vững vàng tiến bước trên hành trình hiện đại hóa.
Nội dung thi trắc nghiệm lý thuyết ở các hội thi cấp Quân chủng đều được thực hiện trên hệ thống máy tính
Từ xây dựng nền tảng quản lý
Mỗi độ xuân về, cùng với khí thế thi đua sôi nổi của toàn quân, Quân chủng Hải quân bước vào năm 2026 với một tâm thế mới: Chủ động, sáng tạo và quyết liệt trong CĐS. Không còn là khái niệm mang tính định hướng mà đột phá phát triển khoa học công nghệ, đổi mới sáng tạo và CĐS đã và đang hiện diện sinh động trong từng mặt công tác, từng lĩnh vực hoạt động của Quân chủng. Những kết quả bước đầu đạt được không chỉ góp phần nâng cao hiệu lực, hiệu quả công tác quân sự, quốc phòng mà còn tạo nền tảng vững chắc để xây dựng Quân chủng tinh, gọn, mạnh, hiện đại.
Đại tá Trần Thế Sơn, Trưởng ban Công nghệ Thông tin, Bộ Tham mưu Hải quân-cơ quan thường trực CĐS Quân chủng Hải quân cho biết: Thực hiện các nghị quyết, chỉ thị của Quân ủy Trung ương, Bộ Quốc phòng về CĐS trong quân đội, Quân chủng Hải quân đã xác định CCHC, CĐS là một trong những khâu đột phá, có ý nghĩa chiến lược lâu dài. Với cách làm bài bản, lộ trình phù hợp, Quân chủng từng bước xây dựng hạ tầng số, hoàn thiện quy định, đổi mới phương thức quản lý, chỉ huy, điều hành; đồng thời chú trọng đào tạo nguồn nhân lực số, tạo sự chuyển biến đồng bộ cả về nhận thức và hành động.
Trong lĩnh vực CCHC, trước đây, nhiều thủ tục hành chính nội bộ còn thực hiện theo phương thức truyền thống, phụ thuộc vào giấy tờ, hồ sơ bản cứng; thời gian xử lý kéo dài, khối lượng công việc lớn. Khi các hệ thống phần mềm quản lý hành chính được đưa vào sử dụng, quy trình công tác được chuẩn hóa và số hóa, nhiều khâu trung gian được rút gọn, thời gian giải quyết công việc giảm đáng kể. Các cơ quan, đơn vị trong Quân chủng từng bước hình thành phong cách làm việc khoa học, hiện đại, dựa trên dữ liệu số, góp phần nâng cao tính minh bạch, chính xác và trách nhiệm trong thực thi nhiệm vụ.
CCHC gắn với CĐS tạo điều kiện thuận lợi để cán bộ, chiến sĩ tập trung hơn cho nhiệm vụ chuyên môn, nhất là nhiệm vụ huấn luyện, sẵn sàng chiến đấu. Những biểu mẫu, báo cáo, thống kê được tích hợp trên hệ thống dùng chung giúp giảm áp lực giấy tờ, hạn chế trùng lặp thông tin đồng thời tạo sự thống nhất trong quản lý. Qua đó, năng lực tham mưu, chỉ đạo, điều hành của các cấp được nâng lên rõ rệt, đáp ứng yêu cầu quản lý một Quân chủng có quy mô lớn, hoạt động trên không gian biển rộng, điều kiện đặc thù, phức tạp.
Cùng với CCHC, công tác quản lý công văn, tài liệu là một điểm sáng trong quá trình CĐS của Quân chủng Hải quân. Việc triển khai hệ thống quản lý văn bản và điều hành điện tử đã tạo bước chuyển căn bản trong phương thức xử lý thông tin. Công văn đi-đến được cập nhật, luân chuyển nhanh chóng trên môi trường số, bảo đảm kịp thời, chính xác, an toàn. Trung tá Đỗ Tiến Công, Trưởng ban Văn thư, Văn phòng Đảng ủy Bộ Tư lệnh Hải quân cho biết: Việc sử văn bản điện tử trong Bộ Quốc phòng và Quân chủng Hải quân đã nâng cao hiệu quả xử lý công việc, tiết kiệm thời gian và chi phí; giúp việc gửi, nhận và xử lý văn bản được nhanh chóng, chính xác, an toàn.
Quân chủng Hải quân đã cấp phát gần 250 chữ ký số tổ chức; gần 1.350 chữ ký số cá nhân. Các cơ quan, đơn vị trực thuộc đều thực hiện ký số tổ chức, ký số cá nhân, đạt tỷ lệ 100%; trong đó có mọi văn bản phát hành sử dụng ký số cá nhân toàn trình, vượt chỉ tiêu đề ra.
Khi chưa áp dụng phần mềm hệ thống quản lý văn bản điều hành thì việc nhận và chuyển văn bản đi phức tạp và cần nhiều nhân lực. Từ năm 2022, Ban Văn thư triển khai áp dụng phần mềm quản lý văn bản này đã giúp cho việc xỷ lý công văn rất thuận tiện, nhanh chóng, nhất là các đơn vị xa có thể nhận được ngay khi văn thư phát hành. Trong năm 2025, văn thư đã nhận 53.325 công văn đến; phát hành 51.019 văn bản đi (trong đó có 21.790 văn bản ký số cá nhân). Việc áp dụng phần mềm đã nâng cao chất lượng công tác chỉ đạo, điều hành của lãnh đạo, chỉ huy các cơ quan, đơn vị. “Tất cả đầu mối trực thuộc Quân chủng đều thực hiện chuyển, nhận văn bản điện tử. Tỷ lệ ký số đạt 100%, toàn trình 100% văn bản không có độ mật”.-Trung tá Đỗ Tiến Công cho biết thêm.
Không chỉ rút ngắn thời gian xử lý công việc, hệ thống quản lý công văn điện tử còn góp phần nâng cao kỷ luật, kỷ cương hành chính. Mỗi văn bản đều được kiểm soát chặt chẽ về tiến độ, trách nhiệm xử lý; việc lưu trữ khoa học, dễ tra cứu giúp bảo đảm tính liên tục, kế thừa trong công tác chỉ đạo, điều hành. Đặc biệt, trong điều kiện yêu cầu bảo mật thông tin quân sự ngày càng cao, Quân chủng Hải quân đã chú trọng đầu tư các giải pháp kỹ thuật, bảo đảm an toàn, an ninh mạng, giữ vững nguyên tắc bí mật, an toàn thông tin trong toàn bộ quá trình số hóa.
Năm 2025, Quân chủng Hải quân tổ chức mạng truyền hình trực tuyến nội bộ 25 điểm cầu (18 điểm cầu đơn vị cấp trung, lữ đoàn). Trên 80% hội nghị của Quân chủng thực hiện bằng hình thức trực tuyến. 100% hội thi cấp Quân chủng có nội dung thi trắc nghiệm được thực hiện trên máy tính.
Thực tiễn cho thấy, quản lý công văn trên nền tảng số không chỉ thay đổi công cụ mà thay đổi tư duy, phương pháp làm việc. Từ chỗ quen với hồ sơ giấy, nhiều cán bộ đã chủ động học tập, làm chủ các phần mềm, ứng dụng mới, từng bước hình thành thói quen làm việc trên môi trường số. Đây chính là tiền đề quan trọng để Quân chủng tiến tới xây dựng hệ thống quản lý, chỉ huy, điều hành hiện đại, liên thông, đồng bộ trong thời gian tới.
Đến không gian đào tạo số hóa
Nếu CCHC và quản lý công văn là “xương sống” của CĐS trong quản lý thì lĩnh vực GDĐT ở Học viện Hải quân (HVHQ) được xem là “đòn bẩy” để tạo ra nguồn nhân lực chất lượng cao, đáp ứng yêu cầu xây dựng Quân chủng hiện đại. Trong bối cảnh khoa học công nghệ phát triển nhanh chóng, phương thức tác chiến trên biển ngày càng hiện đại, việc đổi mới, ứng dụng công nghệ số vào GDĐT trở thành yêu cầu tất yếu.
Đại tá Nguyễn Đình Giảng, Phó Giám đốc HVHQ cho biết: Học viện đã tích cực triển khai nhiều giải pháp CĐS trong giảng dạy, học tập và quản lý đào tạo. Hệ thống bài giảng điện tử, ngân hàng câu hỏi, giáo trình số từng bước được xây dựng, bổ sung, cập nhật. Các phần mềm mô phỏng, huấn luyện được ứng dụng vào đào tạo, giúp học viên tiếp cận các tình huống sát thực tế, nâng cao khả năng tư duy, xử trí trong điều kiện phức tạp. Việc kết hợp hài hòa giữa phương pháp giảng dạy truyền thống với công nghệ số đã tạo sự sinh động, hấp dẫn trong mỗi giờ học, góp phần nâng cao chất lượng đào tạo toàn diện.
CĐS còn giúp HVHQ đổi mới công tác quản lý đào tạo. Các dữ liệu về chương trình, kế hoạch học tập, kết quả rèn luyện của học viên được quản lý tập trung, khoa học, hỗ trợ hiệu quả cho công tác chỉ đạo, điều hành. Đội ngũ giảng viên có điều kiện thuận lợi hơn trong việc nghiên cứu, trao đổi chuyên môn, cập nhật kiến thức mới. Học viên chủ động hơn trong học tập, tự nghiên cứu, phát huy tinh thần sáng tạo, làm chủ tri thức.
HVHQ đã cài đặt và sử dụng chữ ký số đến các đầu mối trực thuộc. Cán bộ, giảng viên, nhân viên cài đặt ứng dụng QiMe để trao đổi, thông tin công việc. 100% tài khoản trên Hệ thống quản lý văn bản và điều hành được cập nhật số điện thoại để nhận tin nhắn trên ứng dụng QiMe khi có văn bản cần xử lý.
Đến nay, HVHQ đã triển khai hệ thống cơ sở dữ liệu bài giảng dùng chung cho các môn học không có nội dung mật; đẩy mạnh ứng dụng CĐS, công nghệ thông tin, công nghệ mô phỏng vào đổi mới phương pháp dạy học và học tích cực. Thư viện điện tử được đầu tư với hơn 2.700 tài liệu số, sử dụng phần mềm quản lý chuyên dụng và cho phép tra cứu, truy cập các nguồn tài liệu dùng chung của Bộ Quốc phòng.
Các phần mềm chuyên ngành (phần mềm cán bộ, quân lực, tài chính, hậu cần, kỹ thuật…) do các cơ quan chức năng ngành dọc phát triển ngày càng hoàn thiện và phát huy hiệu quả giúp tiết kiệm công sức, thời gian thực hiện nhiệm vụ, góp phần chỉ đạo điều hành các mặt công tác được nhanh chóng, chính xác và thống nhất.
Bên cạnh đó, HVHQ đã đầu tư, xây dựng các phần mềm, ứng dụng phù hợp với thực tiễn quản lý, chỉ huy, điều hành và nghiên cứu khoa học như: phần mềm sinh đề ngẫu nhiên; phần mềm học trực tuyến và cơ sở dữ liệu bài giảng điện tử cho các môn công nghệ thông tin, tiếng Anh, tiếng Nga; thư viện điện tử, thư viện số; hệ thống quản lý nghiên cứu khoa học; cổng thông tin điều hành (trên mạng nội bộ); kho dữ liệu dùng chung; thư điện tử nội bộ; cổng thông tin đào tạo; hệ thống quản lý nghiên cứu khoa học... Các phần mềm, ứng dụng này đã góp phần nâng cao chất lượng các mặt công tác của Học viện.
Mùa xuân của đất nước hôm nay mang nhịp điệu của thời đại số. Trong nhịp điệu ấy, Quân chủng Hải quân đang vững vàng tiến bước, biến thách thức thành cơ hội, biến quyết tâm thành hành động cụ thể: Với nền tảng đã được xây dựng, cùng sự đồng lòng, quyết tâm của toàn lực lượng, CĐS sẽ tiếp tục góp phần nâng cao sức mạnh tổng hợp để Hải quân nhân dân Việt Nam luôn xứng đáng là lực lượng nòng cốt bảo vệ vững chắc chủ quyền biển đảo của Tổ quốc.
Bài, ảnh: DUY KHÁNH
Bài viết, video, hình ảnh đóng góp cho chuyên mục vui lòng gửi về
bhqdt@baohaiquanvietnam.vn
