Cảnh giác tội phạm sử dụng trí tuệ nhân tạo AI kết hợp mã độc tùy biến để tấn công, chiếm đoạt tài sản

Đáng chú ý, việc kết hợp AI với mã độc tùy biến có thể giúp các đối tượng cá nhân hóa kịch bản lừa đảo, tự động hóa quá trình phát tán phần mềm độc hại, đánh cắp dữ liệu và chiếm quyền kiểm soát thiết bị.

Nếu trước đây, các cuộc tấn công mạng thường đòi hỏi kiến thức lập trình chuyên sâu, thì nay AI có thể trở thành công cụ hỗ trợ tội phạm giảm bớt rào cản kỹ thuật, gia tăng tốc độ và mở rộng quy mô hoạt động.

Một thủ đoạn đáng lưu ý là các đối tượng sử dụng AI để thu thập, phân tích thông tin công khai về nạn nhân, từ đó xây dựng nội dung lừa đảo có tính cá nhân hóa cao.

Chúng có thể giả danh cơ quan nhà nước, ngân hàng, đồng nghiệp hoặc người thân để gửi email, tin nhắn, gọi điện yêu cầu xác minh tài khoản, nhận tài liệu, cài đặt phần mềm hoặc xử lý công việc khẩn cấp.

Ảnh minh họa

Những thông điệp được tạo dựng bằng ngôn ngữ tự nhiên, hình ảnh chân thực và giọng nói tương tự người quen khiến nạn nhân dễ mất cảnh giác. Cùng lúc, mã độc có thể được ngụy trang trong tệp đính kèm, ứng dụng giả mạo, đường link hoặc mã QR. Khi người dùng cài đặt hay cấp quyền không phù hợp, thiết bị có nguy cơ bị đánh cắp thông tin đăng nhập, dữ liệu cá nhân, mã xác thực, thậm chí bị theo dõi hoặc điều khiển từ xa.

Những trường hợp nào được miễn, tạm hoãn gọi nhập ngũ?

Việc tạm hoãn và miễn gọi nhập ngũ thực hiện theo quy định tại Điều 41 Luật Nghĩa vụ quân sự năm 2015.

Điểm nguy hiểm của mã độc tùy biến nằm ở khả năng được điều chỉnh để phù hợp với từng mục tiêu, hệ điều hành hoặc môi trường hoạt động. Một số biến thể có thể tìm cách né tránh cơ chế phát hiện thông thường, duy trì quyền truy cập trái phép hoặc âm thầm thu thập dữ liệu trong thời gian dài.

Khi kết hợp với AI, quá trình soạn nội dung dụ dỗ, lựa chọn mục tiêu và phát tán thông tin độc hại có thể được hỗ trợ tự động hóa. Tuy nhiên, không nên mặc định mọi mã độc đều được tạo ra bằng AI hoặc mọi cuộc tấn công đều có khả năng vượt qua phần mềm bảo mật; điều quan trọng là nhận diện đúng nguy cơ và chủ động phòng ngừa.

Để bảo vệ bản thân và tổ chức, mỗi người cần tuân thủ nguyên tắc không tin ngay, không mở vội, không cài đặt tùy tiện và luôn xác minh trước khi thực hiện yêu cầu nhạy cảm. Không truy cập đường link, mở tệp hoặc cài ứng dụng không rõ nguồn gốc; chỉ tải phần mềm từ kênh chính thức; thường xuyên cập nhật hệ điều hành, phần mềm bảo mật và sao lưu dữ liệu quan trọng. Tuyệt đối không cung cấp mật khẩu, mã OTP, thông tin tài khoản ngân hàng hoặc dữ liệu công vụ cho người chưa được xác minh.

Đối với yêu cầu chuyển tiền, cung cấp hồ sơ hay xử lý công việc khẩn cấp qua điện thoại, cần chủ động liên hệ lại bằng số điện thoại hoặc kênh liên lạc đã biết để kiểm chứng.

Cơ quan, đơn vị cũng cần tăng cường kiểm soát quyền truy cập, sử dụng xác thực nhiều lớp và thực hiện quy trình báo cáo sự cố an toàn thông tin.

Khi nghi ngờ thiết bị bị nhiễm mã độc, cần ngừng thực hiện giao dịch trên thiết bị đó, sử dụng thiết bị an toàn để liên hệ ngân hàng nếu có nguy cơ mất tiền, đổi mật khẩu các tài khoản quan trọng và thông báo ngay cho bộ phận công nghệ thông tin hoặc cơ quan công an.

Không tự ý xóa toàn bộ dữ liệu có thể cần thiết cho việc xác minh, điều tra. Đặc biệt, cần cảnh giác với những người tự xưng là chuyên gia hỗ trợ khắc phục sự cố nhưng yêu cầu cung cấp mã xác thực hoặc trả phí bất thường.

Văn Phương (TH)